Page 23 - Laverdad_4436
P. 23

KULTURAREN IRRINTZIA









                Baraua,               dia  eskaintzen  digu,  barauak  herrikoia  moldaketa  hutsera
                                      eta  penitentziak  markatua,  mugatu:  doinuaren  izaera
           hizkuntza eta              baina  etengabeko  dei  batek  soila  eta  penitentziala  erres-
                                      zeharkatua: Jesus Abe Maria.  petatu zuen, eta koruentzako
                doinua:                  Kantaren  balioa  bikoitza  hizkera musikal egoki batean
              Garizuma                da. Alde batetik, balio erlijio-  txertatu zuen, abeslari afizio-
                                      so eta antropologikoa du: as-  natuentzat irisgarria baina ka-
           luzerik kanta              paldiko  Garizumak  nolakoak  litate  handikoa.  Horregatik,
                                      ziren  erakusten  digu,  ez  XX. mende osoan zehar, hain-
               herrikoia              keinu  pertsonal  huts  gisa,  bat  belaunaldik  kanta  hau
                                      baizik  eta  komunitate  osoak  bere  egin  dute,  Euskal  He-
                     ―                partekatzen  zuen  bizipen   rrian  ez  ezik,  kanpoan  ere.
             NAIARA ARDANAZ IÑARGA    gisa,  egutegiaren  eta  landa-  Pascual  Aldabek  bezalako
                                      munduaren erritmoetan txer-  beste musikariek ere melodia
                                      tatua.  Bestetik,  balio  linguis-  hau erabili izanak haren indar
                                      tikoa  du:  testua  Zaraitzuko  adierazkorra berresten du.
         GARIZUMA LUZERIK herri-kanta  euskaran  dago  idatzia,  gaur  Horrenbestez,  Garizuma
         horietako bat da: hitz gutxitan  egun ia erabat galdua den al-  luzerik  ez  da  kanta  soil  bat.
         eta  doinu  soil  batean,  fedea-  daera  batean,  eta  horrek  le-  Memoria bizia da: fedea, hiz-
         ren  eta  denboraren  ulermen  kukotasun historiko paregabe  kuntza  eta  musika  uztartzen
         oso  bat  biltzen  duena.  Nafa-  bihurtzen du.           ditu,  eta  gogorarazten  digu
         rroako  Zaraitzu  ibarreko  Ez-  Melodiak  tokiko  esparrua  kantu  herrikoia  mendeetan
         karozen jaso zuen XX. mende-  gainditu zuen Jesús Guridiren  zehar  balioak,  sinesmenak
         aren  hasieran  Resurrección  eskutik,  hark  Diez  melodías  eta  munduan  egoteko  mo-
         María de Azkuek, eta Garizu-  vascas bilduman txertatu zue-  duak  transmititzeko  bide
         ma luze eta zorrotz baten iru-  nean.  Guridik  ez  zuen  kanta  nagusietako bat izan dela. ❏
   18   19   20   21   22   23   24   25   26   27   28