Page 23 - Laverdad_4436
P. 23
KULTURAREN IRRINTZIA
Baraua, dia eskaintzen digu, barauak herrikoia moldaketa hutsera
eta penitentziak markatua, mugatu: doinuaren izaera
hizkuntza eta baina etengabeko dei batek soila eta penitentziala erres-
zeharkatua: Jesus Abe Maria. petatu zuen, eta koruentzako
doinua: Kantaren balioa bikoitza hizkera musikal egoki batean
Garizuma da. Alde batetik, balio erlijio- txertatu zuen, abeslari afizio-
so eta antropologikoa du: as- natuentzat irisgarria baina ka-
luzerik kanta paldiko Garizumak nolakoak litate handikoa. Horregatik,
ziren erakusten digu, ez XX. mende osoan zehar, hain-
herrikoia keinu pertsonal huts gisa, bat belaunaldik kanta hau
baizik eta komunitate osoak bere egin dute, Euskal He-
― partekatzen zuen bizipen rrian ez ezik, kanpoan ere.
NAIARA ARDANAZ IÑARGA gisa, egutegiaren eta landa- Pascual Aldabek bezalako
munduaren erritmoetan txer- beste musikariek ere melodia
tatua. Bestetik, balio linguis- hau erabili izanak haren indar
tikoa du: testua Zaraitzuko adierazkorra berresten du.
GARIZUMA LUZERIK herri-kanta euskaran dago idatzia, gaur Horrenbestez, Garizuma
horietako bat da: hitz gutxitan egun ia erabat galdua den al- luzerik ez da kanta soil bat.
eta doinu soil batean, fedea- daera batean, eta horrek le- Memoria bizia da: fedea, hiz-
ren eta denboraren ulermen kukotasun historiko paregabe kuntza eta musika uztartzen
oso bat biltzen duena. Nafa- bihurtzen du. ditu, eta gogorarazten digu
rroako Zaraitzu ibarreko Ez- Melodiak tokiko esparrua kantu herrikoia mendeetan
karozen jaso zuen XX. mende- gainditu zuen Jesús Guridiren zehar balioak, sinesmenak
aren hasieran Resurrección eskutik, hark Diez melodías eta munduan egoteko mo-
María de Azkuek, eta Garizu- vascas bilduman txertatu zue- duak transmititzeko bide
ma luze eta zorrotz baten iru- nean. Guridik ez zuen kanta nagusietako bat izan dela. ❏

